Titre

Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven

Auteur
Langue

néerlandais

Éditeur

Algemeene Boekhandel van Ad. Hoste, Gent

Prix

125,00(Excl. toute livraison)

Détails

1887, eerste druk, 56 bladzijden, originele grijspapieren uitgeversomslag met kristalpapieren beschermingshoes

Plus d'informations
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻
Originele grijspapieren uitgeversomslag met kristalpapieren beschermingshoes. Omslag voor met lichte vochtspikkeltjes. Onderrugeinde en rechterhoekje voor en achter kleine schade van ca. 1 cm. Onderrand miniem rafelig. Bladzijden schoon, gaaf en nauwelijks verkleurd. Opmerkelijk gaaf en aantrekkelijk exemplaar.
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Over de inhoud
Guustje en Zieneken bevat twee vroege naturalistische dorpsschetsen van Cyriel Buysse. In sobere stijl toont hij het boerenbestaan als een gesloten wereld vol sociale ongelijkheid, psychologische verstikking en onvervulde verlangens. De bundel, verschenen in 1887, geldt als het officiële debuut van Buysse en legt de thematische basis voor zijn latere werk waarin vrouwelijke kwetsbaarheid en maatschappelijk determinisme centraal staan.

Bronnen (Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (dbnl.org), lemma Buysse, C. & Verzameld werk Cyriel Buysse. Deel 1. Ingeleid door A. van Elslander, Amsterdam/Antwerpen, 1968)
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Tekstfragment (blz. 1)
Guustje en Zieneken
Schetsen uit het boerenleven
I
De kermis van Onderdale

Eiwel?

Dit was nu zeker al... hoeveel...? al wel de derde maal op die septembermorgen, dat boer De Vliegher, van achter 't houten schutsel het hoofd in zijn keuken stekend, Zieneken, zijn lief en jeugdig nichtje, dat vóór het kleingeruite venster zat te naaien, aldus met half verwonderde, half aanmoedigende glimlach toesprak. Maar ditmaal trad hij ten volle binnen, zette zijn glanzende, net afgeveegde spade in de hoek tegen het schutsel, deed zijn klompen uit, waarin hij barrevoets ging, en kwam, zijn broekbanden lossend, gelijk iemand die zich bereidt van kleding te veranderen, vóór 't meisje staan, met zijn ondervraging op 't gelaat, wel besloten, naar het scheen, ditmaal een voldoende en beslissend antwoord te bekomen.

Bij die zo eenvoudige vraag was schielijk een sterke blos op het aangezicht van het meisje verschenen en blijkbaar was zij erdoor ontroerd, want even twijfelachtig en bedeesd als haar glimlach klonk ook al voor de derde maal haar antwoord: Wel, nonkel, ik weet niet; mijn plaats is daar niet, ik herhaal het, ik heb die mensen nooit gezien, ik ken ze niet. De oude boer glimlachte stil en schudde 't hoofd, als kon hij zulke weerspannigheid niet begrijpen en wellicht ging hij opnieuw aandringen, toen het binnenkomen van een derde persoon de woorden op zijn lippen tegenhield.

Mochten de kleuren, die eerst de wangen van het lieve meisje verfden, roze heten, thans verdienden deze, door die verschijning schielijk teweeggebracht, wel de naam van pioenen. Het was een jongeling van rond de vijfentwintig, groot en kloek, gezond van kleur, met open, glimlachend en toch ietwat bedeesd gelaat, een van die jonge Vlaamse boeren, in wier ganse voorkomen als het ware iets van de blonde, milde grond doorstraalt, waarop zij zijn grootgekweekt. Hij was geheel in 't zwart gekleed, met een gouden horlogeketting in de ondervest en droeg een klein, rond hoedje, immers op zijn uiterst best, een onloochenbaar bewijs dat hij was uitgedost voor een uitvaart of een kermis, die beide grote plechtigheden van het boerenleven, waarvoor dezelfde kleding, dezelfde gebruiken en vooral dezelfde lust om zich eens wel te vermaken worden aangewend.

Thans echter scheen hij onder de slag van een diepe verbazing; nauwelijks had hij bij het binnentreden het geijkte: Is er geen belet? geuit en Elk'ne goendag! gewenst, of hij was roerloos op Zieneken en op haar alledaagse kleding blijven staren, en, evenals De Vliegher, met de ondervraging Eiwel? die hier een ganse toestand scheen samen te vatten, dringend vooruitgekomen.

Het meisje boog beschaamd het hoofd, met een uitdrukking, die tevens voor treurig en misnoegd kon doorgaan, en nog eens meer viel haar hetzelfde besluiteloos antwoord van de lippen: Och, ik weet niet, ik geef er niet om, ik zou liever thuisblijven. Ongetwijfeld kon, of wilde zij de ware reden niet uitbrengen.

De jongeman scheen verslagen.

Ei maar, Zieneken! sprak hij schier smekend tot het meisje naderend, dat nu ernstig door het venster keek; 't was immers al geschikt, en Siednie staat alreeds gekleed en ik ga seffens gaan inspannen.

Zieneken aarzelde. Ja, 't is waar, Guustje, sprak zij, maar... en zweeg weerom.

De oude boer, wie een fijne glimlach om de mond speelde, bekeek strak en sprakeloos de beide jongelieden.

Het is somtijds genoeg iemand op ernstige toon van een besluit terug te willen brengen, om hem, al voelde hij zelfs inwendig lust van uw zin te wezen, uit een gevoel van valse schaamte in zijn eerste mening te doen volharden. Ook voldoende is soms een van pas, door een in de zaak niet betrokken persoon uitgebrachte klucht, om de weerspannige het belachelijke van zijn houding te tonen en zijn weerstand, waartegen de rede onmachtig bleef, te overwinnen. Het was de barbier van de wijk, tevens houtzager en herbergier, die, binnentredend om boer De Vliegher te scheren en met het geschil bekend gemaakt, door een grappig voorstel de aarzelingen van het meisje wist van kant te schuiven.

Ha! Zieneken heeft geen lust naar Onderdale-kermis mee te gaan, schertste hij, het meisje schalks aanschouwend; wel, dat geeft niet, dat...
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Recensie (Mededelingen van het Cyriel Buysse Genootschap 26 (2010)

Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven (1887) wordt verteld vanuit een ‘neutraal’ perspectief dat nu en dan wordt onderbroken door de vertelinstantie. De verteller spreekt de lezer soms ook aan. Zieneken woonde bij haar oom op een pachthofje in Meerhem, en op een dag kwam Guustje haar halen om naar Onderdale-kermis te gaan. Hij was ‘uitgedost voor een uitvaart of een kermis, die beide grote plechtigheden van het boerenleven, waarvoor dezelfde kleding, dezelfde gebruiken en vooral dezelfde lust om zich eens wel te vermaken worden aangewend.’ Zieneken was 18 jaar oud, kind van ‘welstellende boeren’ die bijna hun hele vermogen hadden verloren bij het faillissement van de bank die hun spaargeld beheerde. Na die tegenslag waren beide ouders snel overleden. De oom en de oude meid Marie deden hun best om Zienekens leed te verzachten, en na een sombere periode hervond ze haar veerkracht. De omgeving waar ze verbleef was schaars bevolkt en de sociale omgang was er voorbeeldig.

De oudste zoon van de naburige hoeve, Triphon, was getrouwd met zijn nicht Valerie, maar Zieneken wist dat Triphons huwelijk ‘zeer tegen de wil van ’s meisjes vader [was], die, veel rijker dan de weduwe Lootens en te Onderdale een prachtig, eigen pachthof bewonend, eerst zijn toestemming geweigerd had...’ De andere kinderen, Guustje, Sidonie en Kamiel, stonden samen voor het pachthof in. In de winter speelden de jongeren ’s avonds kaart in het huis van boer De Vliegher.

Bij het kaartspel werd er geschertst in verband met Emerance, en Zieneken kreeg een toespeling over een huwelijksaanzoek dat ze had afgewezen. De oom begreep die afwijzing niet. Lowie was ‘nogal rijk en van aanzienlijke boerenfamilie.’ De wederzijdse plagerijen tussen Zieneken en Guustje leidden tot een vervreemding tussen beiden, maar ze ging toch mee naar de kermis in Onderdale. Zieneken werd met veel nadruk verwelkomd door boer Van Daele, een weduwnaar die als volgt getypeerd wordt: ‘Hij was vijfenvijftig jaar oud en had het hart van een driemaal zeven; hij woog iets meer dan honderd vijfentwintig kilo en zou nog de uitspanningen hebben gedeeld van een, die er maar zestig droeg.’ Men dreef mild de spot met het feit dat hij niet hertrouwd was. ‘Daar hij nog zo oud niet was en zeer vermogend, mocht het wel zonderling heten dat hij van geen hertrouwen sprak.’ Hij had echter al schriftelijk aanzoeken ontvangen van meer dan één vrouw, maar hij wachtte ‘op een vrouwmens, dat hem behagen zou, om een tweede huwelijk aan te gaan.’ Van Daele noemde Zieneken ‘Mijn zoetekind’. De ontmoeting met Emerance riep onmiddellijk spanning en afkeer op. Tijdens de kermismaaltijd zat Guustje gedwongen naast Emerance en hij gedroeg zich luidruchtig.

Van Daele benadrukte dat ‘hem vooral het gezelschap van Zieneken aangenaam’ was. Op weg naar het dorp, waar ze een ‘eierkoers’ gingen bekijken, liepen de vrouwen samen voorop, de mannen volgden in groep. Helemaal vooraan liepen Van Daele, Zieneken en Sidonie. Van Daele ‘pronkte’ min of meer met Zieneken om de nieuwsgierigheid van de dorpsbewoners te prikkelen. In een dorpsherberg vroeg hij haar: ‘Willen wij eens dansen, mijn zoetekind?’ De dagen na de kermis werd Guustje als het ware onzichtbaar, en ‘toen zag men Zieneken allengs weerom kwijnen.’ Sidonie verstond Guustje niet en vroeg hem of hij Zieneken niet meer beminde. Guustjes antwoord was: ‘Wel, ja’, maar hij vermeed er verder over te praten.

Wanneer Zieneken op een dag alleen thuis was en stil zat te mijmeren, kwam onverwacht boer Van Daele op bezoek. Hij was niet voor haar oom gekomen. Van Daele was ontroerd en slaagde er niet in op een passende manier aan Zieneken te vragen of ze met hem wilde trouwen. Hij vertelde daarna zonder omwegen dat hij naar Meerhem was gekomen om te trouwen, een uitspraak die hij als volgt preciseerde: ‘Om een vrouwmens te zoeken.’ ‘Zijn jongste dochter [zou] ook welhaast trouwen,’ en dan zou ‘het hem aan oppas ontbreken.’ Hij vond zichzelf ook te jong om op zijn hof alleen te blijven. Er waren welstellende boerendochters en weduwen die met hem wilden trouwen, maar ‘zonder liefde’ zou hij dat nooit doen. Zieneken wees onmiddellijk het aanzoek af; maar hij drong toch aan: ‘Och! waarom niet? hernam hij vleiend; - gij zult zo rijk en zo gelukkig zijn en over alles het meesterschap hebben.’ De volgorde van de argumenten zegt veel over de huwelijksmotieven en de toenmalige mentaliteit: Van Daele sprak eerst over materiële aspecten, daarna kwam het immateriële aan bod. Hij besloot zijn voorstel met vernieuwde aandacht voor het tastbare, de rijkdom en het daaruit voortvloeiende meesterschap. Net toen De Vliegher thuiskwam, wilde Van Daele zich naar buiten reppen. De oom vermoedde dat Zieneken zijn vriend had afgewezen. Hij vroeg zich af waarom het meisje zowel Van Daele als Louis Billiet met een ‘neen’ wandelen had gestuurd, en waarom ze sinds Onderdalekermis zo koel was tegenover Guustje. Dat was wellicht het gevolg van een misverstand, en hij moedigde het meisje aan, want hijzelf verlangde naar een huwelijk van Guustje en Zieneken. Guustje werd nog schuchterder, maar als Zieneken hem zag ploegen, voelde ze bewondering: ‘Wat felle boer toch, dacht zij, en instinctmatig, als begoocheld, volgde haar blik de naderende vaart van ploeg en paarden.’ Ze spraken met elkaar en gebruikten vooral gebaren. Ploegen had een symbolische betekenis, zoals in La mare au diable van George Sand. Liefde viel hier samen met een dagelijkse, nobele activiteit.

Guustje vroeg aan de boer of hij met Zieneken mocht trouwen. Daarbij was ook Van Daele aanwezig. Hij was net op bezoek om iedereen uit te nodigen voor een dubbele bruiloft in Onderdale. Emerance ging trouwen met Louis Billiet en hij met de weduwe De Baere, die hem voor de achtste keer had laten weten dat zij met hem wilde trouwen. De Vliegher zou zijn hof overlaten aan Guustje en Zieneken en zelf in het dorp gaan wonen. Een ontwikkeling in de richting van een extended family was duidelijk niet aan de orde. Zoals in veel burgerlijke kringen had Zienekens huwelijk wel een relatief gecompliceerde voorgeschiedenis, en alleen het resultaat, de homogame verbintenis, was vergelijkbaar met andere huwelijken op het platteland.
༺༺༻ ʚɞ ༺༺༻

Zoekwoorden
naturalistische literatuur
Vlaams boerenleven
negentiende eeuw
korte schetsen
Guustje
Zieneken
vrouwelijk perspectief
dorpsgemeenschap
sociaal realisme
tragiek
verlangen en beperking
literair debuut
Images
Buysse, Cyriel - Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven
Buysse, Cyriel - Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven
Buysse, Cyriel - Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven
Buysse, Cyriel - Guustje en Zieneken. Schetsen uit het boerenleven
Lilith Den Bosch

Beste Boekenliefhebber
Fijn dat u een kijkje neemt in ons boekwinkeltje Lilith in Den Bosch.
Wij reageren altijd zo snel mogelijk op bestellingen. Heeft u binnen drie dagen geen reactie van ons ontvangen dan is onze nota mogelijk in uw spam-box (ongewenste email) geland.
We streven naar zo goed mogelijke beschrijvingen van de boeken. Kleine onvolkomenheden als potloodmarkeringen of namen en stempels van vorige eigenaren worden niet altijd vermeld. Wilt u zekerheid over de kwaliteit van een boek, dan kunt u ons daarover mailen. Op verzoek sturen we extra foto's.
Voor boeken die als brievenbuspakket binnen Nederland kunnen worden verstuurd bedragen de verzendkosten 3,95 euro (PostNL) Verzenden van boeken binnen Nederland per pakketpost kost 6,50 bij DHL. Ophalen van boeken is mogelijk na afspraak.
Een greep uit de mogelijke verzendtarieven:
Nederland
Postnl brievenbuspakket €3,95 (tot max. 28 mm dikte
Postnl pakket €7,00
DHL pakket €6,95
DHL afhaalpunt €4,45
België DPD pakket €8,88, klein pakket minder dan 3 kilo) €7,80
Postnl €9,00
Duitsland
DPD klein pakket tot 3kg €7,60 groot €9,90. PostNL €11,50.

Betalen vanuit het buitenland werkt zo:
Voor een betaling aan Antiquariaat Lilith met het IBAN NL27 INGB 0006 6508 24, volg je deze stappen:
Via Online Bankieren:
1. Log in op je online bankomgeving.
2. Kies voor een SEPA-overschrijving (normaal gesproken de standaardoptie voor Europese overschrijvingen).
3. Vul de volgende gegevens in:
1. IBAN: NL27 INGB 0006 6508 24
2. Naam van de ontvanger: Antiquariaat Lilith
3. BIC (optioneel): ING Bank heeft als BIC-code INGBNL2A, (maar dit is meestal niet vereist voor een SEPA-overschrijving.)
4. Vul het bedrag in.
5. Omschrijving/referentie: in dit geval: 4/10/24 1
6. Valuta: Dit zal automatisch in euro zijn.
7. Datum van uitvoering: Kies of je de betaling onmiddellijk of op een latere datum wilt uitvoeren.
8. Controleer alle gegevens en bevestig de betaling.

Entrez vos données ci-dessous pour commander ce titre à la librairie Lilith.

Modifier les paramètres
Le captcha est en cours de chargement. Veuillez patienter...

Cliquez sur le carré blanc ci-dessus

En visitant notre site Web, et en passant une commande, nos termes et conditions s'appliquent.

Registreer u vrijblijvend als koper!

Stuur een e-mail

Modifier les paramètres
Le captcha est en cours de chargement. Veuillez patienter...

Cliquez sur le carré blanc ci-dessus

  • Tous les livres sont en état complet et normal, sauf indication contraire. De petites imperfections comme une page collée ou un nom sur la feuille ne sont pas toujours mentionnés
  • Vous gérez directement cette commande avec Lilith
  • Après votre commande vous et Lilith recevrez une confirmation par e-mail. Dans l'e-mail que vous pouvez trouver, vous pouvez trouver le nom et l'adresse de Lilith
  • L'acheteur paie les frais de livraison, sauf accord contraire
  • Lilith peut demander un prépaiement
  • Boekwinkeltjes.nl essaie de rapprocher les acheteurs et les vendeurs. Boekwinkeltjes.nl n'est jamais impliqué dans un accord entre l'acheteur et le vendeur. Si vous avez un différend avec un ou plusieurs utilisateurs, vous devez le réparer vous-même. Vous indemnisez Boekwinkeltjes.nl de toute réclamation.

Nouveaux livres deLilith

7,3 millions de livres

Neuf et d'occasion

11200 librairies

Antiquaires et particuliers